Hoe werkt compost


Compost is een natuurlijk proces waar u zelf verder niets aan hoeft te doen. Wanneer u bladeren en takjes in een donkere hoek van de tuin laat liggen, zult u zien dat ze vanzelf veranderen in brokkelig materiaal: compost.

Compost is een natuurlijk proces waar u zelf verder niets aan hoeft te doen. Wanneer u bladeren en takjes in een donkere hoek van de tuin laat liggen, zult u zien dat ze vanzelf veranderen in brokkelig materiaal: compost. Wanneer de compostering van natuurlijk materiaal zich voltrekt, kunt u meehelpen dit proces te versnellen.

De deeltjes in de compost die aan het werk zijn om het organische materiaal af te breken bestaan onder andere uit micro-organismen, schimmels en bodemfauna (regenwormen, duizendpoten, mieren enz.). U maakt het composteringsproces zo efficiënt mogelijk door de ideale omstandigheden te ontwerpen voor deze organismen. Normaal gesproken duurt afbraak van organisch materiaal een paar maanden tot meerdere jaren. Wanneer u optimale condities voor de organismen creëert, versnelt u het composteringsproces en kan het verkort worden tot wel veertien dagen.

Start met de juiste ingrediënten

Om compost te produceren heeft u vier belangrijke elementen nodig: koolstof, stikstof, water en zuurstof. Wanneer deze elementen op een evenwichtige manier samengesteld worden, krijgt u een snelle omslag van de grondstoffen om zo een afgewerkte compost te verkrijgen.

Koolstof
Materialen die rijk zijn aan koolstof (de zogenaamde bruine grondstoffen) zijn rijk aan voedsel voor micro-organismen. Materialen met een hoge koolstofconcentratie zijn meestal bruin, zwaar en droog. Voorbeelden hiervan zijn: maïskolven, korenhalmen, droge bladeren, stro en verscheurde kranten.

Stikstof
Materialen die rijk zijn aan stikstof (de zogenaamde groene grondstoffen) bieden eiwitten voor micro-organismen. Stikstofrijke producten zijn groen en bevatten relatief veel water zoals: afval van eenjarigen, gras en tuin snoeihout. Keukenafval valt ook in deze categorie, met inbegrip van niet groene materialen zoals: koffiedik en eierschalen. Hoewel meststoffen of etensresten niet altijd groen of vochtig zijn, kunnen ze ook goede stikstofbronnen zijn.

Water
Net als alle andere levende wezens hebben micro-organismen water nodig om te overleven. Hoeveel water is er nodig? De vuistregel is om de composthoop zo vochtig te maken als een goed uitgewrongen spons. U kunt de composthoop zelf begieten met water om te voorkomen dat deze uitdroogt. Ook werkt het waterbesparend om de composthoop af te dekken met een zeil.

Zuurstof
De micro-organismen hebben voldoende zuurstof nodig om te kunnen functioneren. Wanneer materialen beginnen te ontleden in de composthoop kunnen de natuurlijke luchtbellen verdwijnen. Om het proces van compostering door te laten gaan is het belangrijk om extra zuurstof toe te laten. Dit kunt u doen door de stapel regelmatig te keren met een spade of ventilatieopeningen te maken wanneer u de compost in een afgesloten bak heeft staan. Voor zelfgemaakte compostsystemen kunt u overwegen om lagen takken of pallets toe te voegen aan de stapel. Ook is het mogelijk om geprefereerde PVC-buizen in het midden van de composthoop aan te brengen. Deze buizen kunt u dan elke week krachtig heen en weer schudden om de luchtstroom op gang te brengen.

Wanneer u de juiste ingrediënten in de juiste verhoudingen gebruikt, zal de ontbinding van de organische materialen snel optreden. Dit proces floreert bij warmte, want bij een hogere temperatuur worden de onkruidzaden en verkeerde organismen vernietigd. Het draaien van de stapel zorgt ervoor dat de temperatuur overal ongeveer gelijk blijft, zo kunt u probleemloos compost produceren.

Volg een recept - of doe het niet

De ideale verhouding tussen bruine (koolstofrijke) en groene (stikstofrijke) materialen is ongeveer 25:1. Composthopen met teveel groen en te weinig bruine materialen veroorzaken een stinkende en veel te vochtige stapel. Het bereiken van de juiste verhouding is niet noodzakelijk voor het composteringsproces. Vergeet niet, het is een natuurlijk proces wat zich vanzelf voltrekt. U kunt deze benadering aanhouden:
- Leg lagen aan van verschillende materialen om zo een stapel te vormen. Let er op dat u drie tot vier keer zoveel bruine als groene materialen gebruikt. Voor een snelle afbraak kunt u laag om laag groen en bruin materiaal aanbrengen.
- Bouw de lagen ongeveer drie tot vier centimeter dik.
- Strooi een halve schep afgewerkte compost of aarde tussen de lagen.
- Geef elke laag water.